Orta Doğu’da barış umutları ve güçlü şirket bilançoları küresel piyasalarda iyimserlik yarattı. Petrol fiyatlarındaki düşüş ve artan risk iştahı, borsalarda rekorlara yol açtı.
Orta Doğu’da kalıcı barışın sağlanabileceğine dair artan iyimserlik, geçen hafta küresel piyasalarda belirgin bir pozitif etki yarattı. Taraflar arasındaki barış ihtimalinin yükselmesi, petrol fiyatlarında gözlenen geri çekilmeleri tetikleyerek küresel piyasalardaki risk iştahını artırdı. Olası kalıcı barışın Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatlarını hızlandıracağı öngörüsü ve ABD’de açıklanan güçlü şirket bilançoları, piyasalardaki olumlu havayı destekleyen diğer önemli faktörler oldu.
Taraflardan gelen karışık açıklamalar, devam eden ateşkes sürecine ilişkin kırılganlığın sürdüğüne işaret etti. Bu durum, piyasalarda temkinli bir iyimserliğin hakim olmasına neden oldu.
Ticaret cephesinde ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa Birliği’ne (AB) ticaret anlaşmasındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi için 4 Temmuz’a kadar süre tanıdı. Aksi takdirde AB’ye yönelik gümrük vergilerinin artırılacağı yönündeki açıklama, piyasalarda kısa süreli bir tedirginlik yarattı.
Piyasalar, ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamalarını da yakından takip etti. New York Fed Başkanı John Williams, yüksek enflasyon, iş gücü piyasasındaki çelişkili sinyaller ve Orta Doğu’daki çatışmanın yarattığı belirsizliğin alışılmadık bir durum ortaya koyduğunu belirtti. Williams, para politikasının mevcut duruşunun, tam istihdam ve fiyat istikrarı hedeflerine yönelik riskleri dengelemek için uygun olduğunu değerlendirdi.
Makroekonomik veri tarafında, ABD’de tarım dışı istihdam nisanda 115 bin kişi artarak beklentilerin üzerine çıktı. İşsizlik oranı ise değişmeyerek yüzde 4,3 seviyesinde sabit kaldı. Ülkede nisanda ADP özel sektör istihdamı 109 bin kişi artış gösterdi. Bu veriler, ABD istihdam piyasasının dirençli kaldığına işaret etti.
Analistler, ABD iş gücü piyasasındaki ivmelenmenin ekonomik aktivitenin dayanıklılığını koruduğunu gösterdiğini belirterek, bu durumun Fed’in enflasyon ve resesyon arasındaki politika ikilemini hafifletebileceğini kaydetti.
ABD ile İran arasında kalıcı barışın sağlanabileceğine dair iyimserlik, Brent petrolün varil fiyatını geçen hafta yüzde 8,1 gerileyerek 98,9 dolara çekti. Fed’e ilişkin daha az şahin beklentiler ve petrol fiyatlarındaki düşüşle enflasyonist baskıların hafifleyeceği tahminleri, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizinin haftayı yüzde 4,36 seviyesinde yatay tamamlamasına neden oldu.
Gerilimlerin azalacağı beklentisiyle dolar endeksi geçen hafta yüzde 0,3 azalarak 97,8 seviyesine geriledi. Altının onsu ise dolardaki zayıflama ve tahvil faizlerindeki geri çekilmeyle haftayı yüzde 2,2 artışla 4 bin 715 dolardan tamamladı.
Gelecek hafta ABD’de açıklanacak enflasyon verisi ve ABD Başkanı Donald Trump’ın beklenen Çin ziyareti, piyasaların yönü üzerinde belirleyici olacak.
New York borsası, Orta Doğu’da barışın sağlanabileceğine yönelik iyimserlik ve şirketlerin açıkladığı güçlü bilançolar sayesinde geçen hafta pozitif bir seyir izledi. Çip şirketi Advanced Micro Devices (AMD), güçlü kar ve gelir bildirimleriyle hisse senedi piyasasında öne çıktı. Mevcut çeyreğe ilişkin gelir tahminlerinin beklentileri aşmasıyla AMD’nin hisseleri haftalık bazda yüzde 18,9 değer kazandı.
Bu gelişmelerle birlikte S&P 500 endeksi yüzde 2,33, Nasdaq endeksi yüzde 2,38 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,22 yükseldi. S&P 500 endeksi 7.401,50, Nasdaq endeksi ise 26.248,62 puanla rekor seviyelere ulaştı.
Gelecek hafta ABD’de açıklanacak ikinci el konut satışları, TÜFE, ÜFE, haftalık işsizlik maaşı başvuruları, perakende satışlar, sanayi üretimi, New York Fed sanayi endeksi ve kapasite kullanımı verileri takip edilecek.
Avrupa borsaları, Orta Doğu’daki gerilimlerin enerji maliyetlerini yüksek tutması ve Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz artırımına gideceğine yönelik öngörülerin güçlenmesiyle geçen hafta karışık bir seyir izledi. Bölgedeki gerilimlerin enerji kanalı üzerinden ekonomileri tehdit ettiği bu dönemde, olası kalıcı barışın enflasyon ve büyüme risklerini azaltması bekleniyor.
ABD Başkanı Trump’ın AB menşeli otomobil ve kamyonlara uygulanan tarifeleri yüzde 25’e çıkaracağını açıklaması, piyasalarda risk algısının devam etmesine yol açtı. Öte yandan AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Trump ile yaptığı görüşmede Orta Doğu’daki gerilim ve AB-ABD ticaret anlaşmasının uygulanmasını değerlendirdiklerini belirterek, gümrük tarifelerinin azaltılması yönünde ilerleme kaydedildiğini bildirdi.
İngiltere’de yerel seçimlerin ilk sonuçları, Reform UK Partisinin elde ettiği kazanımları ve İşçi Partisinin yaşadığı kayıpları gösterdi. Bu durumun İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ın liderliğini sorgulanır hale getirebileceği değerlendirmeleri, siyasi belirsizliklerle tahvil piyasasında satış baskısının artabileceği endişelerini doğurdu.
Makroekonomik veri tarafında, Avro Bölgesi’nde mart ayı üretici enflasyonu aylık bazda yüzde 3,4 ile Ağustos 2022’den bu yana en hızlı yükselişi kaydetti. Verinin alt kalemlerinde enerji maliyetlerindeki artış öne çıktı. Almanya’da mart ayı sanayi üretimi aylık yüzde 0,7, yıllık ise yüzde 2,8 azalarak beklentilerin altında kaldı.
Avro Bölgesi’nde üretici enflasyonundaki hızlanma ECB’ye yönelik ‘şahin’ beklentileri güçlendirirken, Almanya’da sanayi üretiminin gerilemesi bölgede ekonomik aktivitenin ivme kaybedebileceğine dair endişeleri artırdı. Bu gelişmelerle Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,19, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 2,2 değer kazanırken İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,26 değer kaybetti. Fransa’da CAC 40 endeksi yatay seyretti.
Gelecek hafta Almanya’da enflasyon, Avro Bölgesi’nde enflasyon ve İngiltere’de büyüme verileri takip edilecek.
Asya borsaları, Orta Doğu’daki gerilimlerin azalabileceğine dair iyimserlik ve güçlü şirket bilançolarıyla birlikte, teknoloji sektörünün öncülüğünde sert yükselişlerin görüldüğü bir ralli havası yaşadı. Bölgede ABD ile İran arasında anlaşma sağlanacağına yönelik beklentiler, risk iştahının yüksek seyretmesinde etkili oldu. Anlaşma ile Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişlerinin artacağı ve bunun da enerji ithalatına bağımlı Asya ekonomileri için rahatlatıcı olacağı düşünülüyor.
Çin’in ekonomik ilişkilerden sorumlu Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng’ın, ABD Başkanı Donald Trump’ın planladığı Çin ziyareti öncesinde ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ve ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ile görüştüğü bildirildi. Görüşmede Hı, ABD’nin Çin’e yönelik kısıtlayıcı tedbirlerine yönelik endişelerini dile getirdi. Taraflar, ekonomi ve ticaret alanlarındaki kaygıların giderilmesi ve işbirliğinin geliştirilmesine yönelik görüş alışverişinde bulundu.
Japonya Merkez Bankası (BoJ) Para Politikası Kurulu toplantı tutanaklarına göre, üyelerin çoğu, ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı enerji şokunun uzaması ve enflasyon üzerindeki ikinci tur etkileri durumunda faiz oranlarını artırma ihtiyacı duyuyor. Bu gelişmelerle Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 5,38, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 13,63, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 2,39 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,65 değer kazandı. Nikkei 225 endeksi 63.091,14 puan, Kospi endeksi ise 7.531,88 puanla rekor seviyelere ulaştı.
Gelecek hafta Çin’de enflasyon, Japonya’da dış ticaret dengesi ve ÜFE verileri takip edilecek.
Yurt içinde Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, geçen hafta yüzde 4,29 yükselişle 15.062,64 puana çıkarak tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi. Endeks, gördüğü en yüksek seviye rekorunu da 15.167,10 puana taşıdı. Dolar/TL, haftayı önceki haftalık kapanışın yüzde 0,4 üzerinde 45,3660’tan tamamladı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, fiyat istikrarını sağlamanın temel öncelikleri olduğunu belirtti. Karahan, savaşın dezenflasyon sürecini etkilese de kararlılıklarını değiştirmediğini ve sıkı para politikasıyla enflasyondaki bozulmaya izin vermeyeceklerini vurguladı.
Gelecek hafta çarşamba günü ödemeler dengesi, perşembe günü TCMB’nin yılın ikinci Enflasyon Raporu ve cuma günü TCMB piyasa katılımcıları anketi takip edilecek.
Yorum Yap