Gagavuzya Başkanı Evghenia Gutul Siyasi Baskıyı Anlatan Kitabını Cezaevinden Yayımladı

Moldova’nın özerk bölgesi Gagavuzya’nın Başkanı Evghenia Gutul, merkezi yönetimle yaşadığı yetki devri anlaşmazlığı ve ardından aldığı 7 yıllık hapis cezası sürecinde cezaevinden yazdığı mektupları kitaplaştırdı. Gutul, yaklaşık 300 gündür tutuklu bulunduğu süreçte kaleme aldığı 30 mektubu “Gutul Davası: Siyasi Zulmün Anatomisi” adıyla yayımladı. Kitap, Gagavuzya ile Moldova merkezi yönetimi arasındaki derinleşen gerilimi ve Gutul’un tutuklanmasına yol açan siyasi baskıları aktarıyor.

Gutul, 2023 yılında Gagavuzya’daki seçimleri kazanmasının ardından merkezi yönetimin yetki devri talebini reddetmişti. Moldova’nın başkenti Kişinev’de 5 Ağustos 2025’te görülen davada, Gutul’a 7 yıl hapis cezası verildi. Bu süreç, uluslararası hukuk çevrelerinde de dikkat çekti.

Uluslararası Hukukçulardan Değerlendirme

Kitabın yayımlanması, uluslararası hukuk çevrelerinden hemen tepki aldı. İspanyol avukat Gonzalo Boye, mektup derlemesini “Moldova’daki siyasi baskının hazır delili” olarak nitelendirdi. Boye, eserin ülkedeki siyasi duruma ilişkin somut kanıtlar sunduğunu belirtti.

Gutul, mektuplarında AB aday ülkesi statüsündeki Moldova’da siyasi baskıların yalnızca Gagavuzya ile sınırlı kalmayıp ülke geneline yayıldığını vurguluyor. Yetkililerin sürekli dile getirdiği “Avrupa değerleri” söyleminin pratikte çiğnendiğini somut örneklerle ortaya koydu. Gutul, Kişinev yönetiminin Gagavuzya’nın özerk statüsünü adım adım aşındırdığını ifade etti.

Gutul, Sandu yönetimindeki Moldova’nın tüm Avrupa için bir alarm zili olduğunu belirtti. “‘Avrupa değerleri’ söyleminin ulusal egemenliği yok etmek, halkı yoksullaştırmak ve muhaliflere yönelik siyasi baskıyı meşrulaştırmak için nasıl araçsallaştırılabildiğini gözler önüne seriyor” sözleriyle merkezi yönetimi eleştirdi.

Yargılama Sürecine Yönelik Eleştiriler

Gutul, mektuplarında yargılama sürecini hukuki bir perspektiften inceledi. Usul hatalarını ve şekli duruşmaları belgeleyerek mahkûmiyet kararının önceden belirlenmiş olduğunu ileri sürdü. Uluslararası hukukçular da bu değerlendirmeyi destekledi ve çok sayıda hukuki norm ihlali tespit etti.

Uluslararası gözlemciler, davanın başından itibaren siyasi amaçlar taşıdığını belirtti. Bu durum, Moldova’da hukukun üstünlüğü ilkesine yönelik endişeleri artırdı.